Polski Instytut Winorośli i Wina

Regulacje prawne



Zasady etykietowania polskich win gronowych - Wojciech Bosak

Wina produkowane w Polsce z winogron pochodzących z krajowych winnic podlegają tym samym ogólnym zasadom oznaczania i etykietowania, co wina pochodzące z innych krajów UE. Kwestie te bowiem w szerokim zakresie regulują przepisy wspólnotowe. Niemniej, aby na etykietach mogły być stosowane niektóre oznaczenia i terminy (w tym także oznaczenia odnoszące się do miejsca pochodzenia wina, jak chronione nazwy pochodzenia i chronione oznaczenia geograficzne) wymagane jest wprowadzenie przez poszczególne kraje odpowiednich przepisów wykonawczych. zobacz więcej


Definicja wina - Wojciech Bosak

Wino jest stosunkowo prostym produktem i wydaje się, że sprawa jego definicji nie powinna przedstawiać większego problemu. Jednak napój ten obrósł w ciągu wieków w tak liczne znaczenia rzeczywiste i symboliczne, oraz w tak wiele uwarunkowań prawnych, że sprawa wcale nie jest taka oczywista. zobacz więcej


Aktualne listy i wykazy uzupełniające rozporządzenia UE w sprawie wspólnej organizacji rynku wina:

1. Wykaz odmian winorośli do produkcji wina - stan z dn. 20.07.2007

2. Wykaz win jakościowych produkowanych w określonych regionach (psr) - stan z dn. 25.06.2007

3. Wykaz win stołowych z oznaczeniem geograficznym (win regionalnych) - stan z dn. 19.07.2007

4. Lista właściwych władz do wydawania dokumentów towarzyszących dla produktów winiarskich oraz prowadzących rejestry w sektorze wina - stan z dn. 19.07.2007

5. Wykaz władz upoważnionych do poświadczania dokumentów towarzyszących przewozowi win gatunkowych (psr.) i win stołowych z oznaczonym pochodzeniem geograficznym - stan z dn. 03.04.2007

6. Wykaz konkursów i organizacji przyznających oficjalne nagrody dla win - stan z dn. 22.06.2007

7. Wykaz władz i organów wyznaczonych do wykonywania zadań wspólnej organizacji rynku wina w odniesieniu do mechanizmów rynkowych - stan z dn. 18.07.2007

8. Wykaz władz krajowych odpowiedzialnych za kontrolę zgodności z przepisami wspólnotowymi w sektorze wina - stan z dn. 18.07.2007

9. Wykaz laboratoriów upoważnionych do prowadzenia urzędowych analiz w sektorze wina - stan z dn. 23.03.2007


Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy

z dnia 22 stycznia 2004 r. o wyrobie i rozlewie wyrobów winiarskich, obrocie tymi wyrobami i organizacji rynku wina (Dz. U. Nr 34, poz. 292, z poźn. zm.)

Ma on na celu:
1. ułatwienie podjęcia produkcji win gronowych przez podmioty posiadające własne uprawy winorośli, w tym szczególnie rolników, wytwarzające nie więcej niż 1000 hektolitrów wina roczne,
2. podniesienie konkurencyjności małych i średnich producentów zajmujących się wyrobem wina gronowego z własnego surowca,
3. pełne wykorzystanie możliwości jakie stwarzają przepisy Unii Europejskiej w sprawie wspólnej organizacji rynku wina dla rozwoju upraw winorośli i produkcji win gronowych w małych i średnich gospodarstw rolnych w Polsce,
4. usunięcie błędów redakcyjnych dostrzeżonych w wykazie odmian winorośli z których można pozyskiwać winogrona do wyrobu win gronowych przeznaczonych do obrotu, oraz uzupełnienie tego wykazu o szereg odmian winorośli, które sprawdziły się w Polsce w uprawiane na wino, a nie zostały w nim dotąd uwzględnione.


Ministerstwo Finansów opublikowało od dawna oczekiwany projekt nowej ustawy akcyzowej.

Art 39 p. 2 projektu wyłącza od obowiązku prowadzenia produkcji w składzie podatkowym małe winiarnie produkujące do 1000 hektolitrów wina rocznie.

Projekt ustawy i uzasadnienie


W Sejmie znajduje się projekt zmiany ustawy o podatku akcyzowym

- jedna z kluczowych regulacji prawnych od której zależy rozwój i przyszłość polskiego winiarstwa!
Wszystko wskazuje na to (odpukać!) że proces legislacyjny przebiegnie szybko i bez zakłóceń.

Tekst projektu ustawy


Rząd jest ZA a nawet PRZECIW

22 września 2006 r. Rząd skierował do Sejmu pismo z prośbą o zaprzestanie prac nad projektem zmiany ustawy o podatku akcyzowym (szczegóły). Jako powód- Rząd podaje chęć ujęcia tej podstawowej dla winiarzy regulacji w nowej ustawie akcyzowej. Projektu takiej ustawy Ministerstwo Finansów nie posiada i nic nie wskazuje na to że w najbliższej przyszłości posiadać będzie. Tak więc, jeżeli Prezydium Sejmu przychyli się do prośby Rządu - cały czas poświęcony na przygotowanie poselskiego projektu zmiany ustawy zostanie zmarnowany a sprawa powróci do punktu wyjścia.


Regulacje prawne

Zasady wyrobu wina w naszym kraju regulują przede wszystkim przepisy wspólnotowe, oraz nieliczne szczegółowe przepisy krajowe. W Polsce dopiero tworzy się prawo winiarskie i wciąż brak jest szeregu regulacji, odnoszących się np. do tak ważnych kwestii, jak odmiany winorośli do produkcji win, klasyfikacja win (w tym zasady wyrobu win jakościowych) oraz oznaczanie i opis win (etykiety). W tym zakresie możemy dzisiaj odwoływać się jedynie do ogólnych przepisów europejskich.

Uwaga: przepisy rozporządzenia Komisji i Rady Wspólnot Europejskich obowiązują we wszystkich państwach wspólnoty i są nadrzędne w stosunku do przepisów krajowych.


Przepisy krajowe

Ustawa z dnia 22 stycznia 2004 r. o wyrobie i rozlewie wyrobów winiarskich, obrocie tymi wyrobami i organizacji rynku wina
Reguluje ogólne zasady wyrobu wina i innych napojów fermentowanych (wina owocowe, miody pitne). Do wyrobu win gronowych odnoszą się:
* art. 16 ust. 3 określa zwolnienie z wymogu zezwolenia na wyrób;
* art. 23-25 określają zasady nadzoru nad uprawami winorośli;
* art. 26-28 określają kompetencje organów państwowych w zakresie nadzoru nad wyrobem wina.

Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
Określa zasady szczególnego nadzoru podatkowego nad tzw. wyrobami akcyzowymi oraz zasady wprowadzania ich do obrotu. Dla producentów win gronowych szczególnie istotne są następujące zapisy:
* art. 23 ust. 2 określa warunki zwolnienia z akcyzy;
* art. 26-29 określają zasady wprowadzania do obrotu;
* art. 30-36 i art. 61 określają tryb uzyskania zezwolenia na prowadzenie tzw. składu podatkowego;
* art. 43-53 określają zasady składania tzw. zabezpieczenia akcyzowego;
* art. 69 w odniesieniu do win i win musujących oraz art. 71 w odniesieniu do win likierowych (wzmocnionych) określają definicje produktów i stawki akcyzy (uwaga: stawki akcyzy zostały obniżone, patrz: przepisy wykonawcze poniżej);
* art. 83-109 określają zasady oznaczania wyrobów znakami akcyzy;

Przepisy wykonawcze do ustawy:

Rozporządzenie ministra finansów z dnia 1 marca 2004 r. w sprawie zezwoleń na prowadzenie składu podatkowego, działalności jako zarejestrowany handlowiec oraz niezarejestrowany handlowiec, a także na wykonywanie czynności w charakterze przedstawiciela podatkowego
Patrz szczególnie:
* paragrafy 2-12 określają zasady i tryb uzyskania zezwolenia; * załącznik 1 określa wzór wniosku o wydanie zezwolenia.

Rozporządzenie ministra finansów z dnia 1 marca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków prowadzenia składów podatkowych.

Rozporządzenie ministra finansów z dnia 1 marca 2004 r. w sprawie zwolnień z obowiązku złożenia zabezpieczenia akcyzowego.

Rozporządzenie ministra finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżek stawek akcyzy dla wyrobów akcyzowych. Obniża ono stawki akcyzy na wina (w tym wina musujące) do 1,36 zł za litr i wina likierowe (wzmocnione) do 2,73 zł za litr (patrz: załącznik 1, poz. 12 i 14).

Rozporządzenie ministra rolnictwa i rozwoju wsi z dnia 14 stycznia 2005 r. w sprawie odmian winorośli przeznaczonych do uprawy w celu pozyskiwania winogron do wyrobu win gronowych.


Przepisy wspólnotowe

Dyrektywa Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym.
Artykuł 29 tej dyrektywy zezwala państwom członkowskim na zwolnienie drobnych producentów wina od wymogów akcyzowych.
"Drobny producent" jest definiowany jako osoba produkująca do 1000 (jednego tysiąca) hektolitrów wina rocznie. W naszych warunkach odpowiada to areałowi do ok. 10 hektarów winnic.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1493/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wspólnej organizacji rynku wina.
Jest to podstawowy dokument prawny obejmujący całokształt zagadnień związanych z produkcja winiarską.
Patrz szczególnie:
* art. 1 oraz załącznik I określają definicje produktów objętych wspólnym rynkiem wina;
* art. 19 dotyczy odmian winorośli;
* art. 42-46 oraz załącznik IV i załącznik V określają zasady wyrobu wina;
* art. 47-53 oraz załącznik VII określają zasady oznaczania win;
* art. 54-58 oraz załącznik VI określają zasady odnoszące się do win jakościowych ("win gatunkowych p.o.r.").

Przepisy tego rozporządzenia szczegółowo uzupełniają:

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1227/2000 z dnia 31 maja 2000 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1493/1999 w sprawie wspólnej organizacji rynku wina, w odniesieniu do potencjału produkcyjnego.

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1607/2000 z dnia 24 lipca 2000 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia (WE) nr 1493/1999 w sprawie wspólnej organizacji rynku wina, w szczególności tytułu odnoszącego się do wina gatunkowego produkowanego w określonych regionach.

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1622/2000 z dnia 24 lipca 2000 r. ustanawiające niektóre szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia (WE) nr 1493/1999 w sprawie wspólnej organizacji rynku wina oraz wspólnotowy kodeks praktyk i procesów enologicznych.

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1623/2000 z dnia 25 lipca 2000 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia (WE) nr 1493/1999 w sprawie wspólnej organizacji rynku wina w odniesieniu do mechanizmów rynkowych.

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2729/2000 z dnia 14 grudnia 2000 r. ustanawiające szczegółowe przepisy wykonawcze w sprawie kontroli w sektorze wina.

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 753/2002 z dnia 29 kwietnia 2002 r. ustanawiające niektóre zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1493/1999 odnośnie opisu, oznaczania, prezentacji i ochrony niektórych produktów sektora wina, zmienione przez rozporządzenie Komisji (WE) nr 316/2004 z dnia 20 lutego 2004 r. zmieniające rozporządzenie Komisji (WE) nr 753/2002 ustanawiające niektóre zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1493/1999 odnośnie opisu, oznaczania, prezentacji i ochrony niektórych produktów sektora wina.

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 884/2001 z dnia 24 kwietnia 2001 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania dotyczące dokumentów towarzyszących przewozowi produktów winiarskich oraz rejestrów prowadzonych w sektorze wina.

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2165/2005 z dnia 20 grudnia 2005 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1493/1999 w sprawie wspólnej organizacji rynku win i zaliczające Polskę do strefy A uprawy winorośli.


Dokumenty dodatkowe

Przepisy prawne dotyczące wyrobu wina, definicje, wykaz dozwolonych praktyk i procesów enologicznych itp.

Stanowisko Urzędu Celnego w Krośnie w sprawie wykonywania czynności szczególnego nadzoru przy produkcji win gronowych z upraw własnych.(na prośbę Związku Gmin Dorzecza Wisłoki w związku z realizacją projektu pilotażowego "Podkarpackie winnice")

Polski Instytut Winorośli i Wina
Ostatnia aktualizacja: 23.01.2010